-1.843 μεταναστευτικά είδη εξετάζει η νέα έκθεση της BirdLife International.
-45% των μεταναστευτικών ειδών βρίσκεται σε πληθυσμιακή μείωση.
-200 είδη απειλούνται με εξαφάνιση.
-7 είδη έχουν εξαφανιστεί ή θεωρείται ότι έχουν εξαφανιστεί τα τελευταία 150 χρόνια.
-Από 1.099 σημαντικές περιοχές για τα μεταναστευτικά πουλιά, το 58% βρίσκεται σε κακή ή πολύ κακή κατάσταση.
Κάθε χρόνο δισεκατομμύρια πουλιά διασχίζουν ηπείρους και ωκεανούς ακολουθώντας αρχαίες μεταναστευτικές διαδρομές. Όμως οι «αεροδιάδρομοι» από τους οποίους εξαρτάται η επιβίωσή τους συρρικνώνονται. Η νέα έκθεση State of the World’s Birds 2026 της BirdLife International, που παρουσιάστηκε στις 11 Σεπτεμβρίου στο Ναϊρόμπι, εξετάζει για πρώτη φορά αποκλειστικά την κατάσταση των μεταναστευτικών ειδών και των flyways τους.
Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά: το 45% των μεταναστευτικών ειδών πουλιών βρίσκεται σε κίνδυνο, ενώ 200 είδη απειλούνται με εξαφάνιση. Επτά μεταναστευτικά είδη έχουν επιβεβαιωθεί ή θεωρείται ότι έχουν χαθεί μέσα στα τελευταία 150 χρόνια.
Το πρόβλημα δεν βρίσκεται σε ένα μόνο σημείο. Ένα μεταναστευτικό πουλί μπορεί να χρειάζεται δεκάδες διαφορετικούς τόπους για να αναπαραχθεί, να ξεκουραστεί και να τραφεί στη διάρκεια του ταξιδιού του. Η BirdLife εξέτασε 1.843 μεταναστευτικά είδη και διαπίστωσε ότι το 58% από 1.099 σημαντικές περιοχές που παρακολουθούνται εδώ και μία δεκαετία βρίσκεται σε κακή ή πολύ κακή κατάσταση. Τα θαλασσοπούλια και τα παρυδάτια πουλιά είναι μεταξύ των ομάδων που αντιμετωπίζουν τις μεγαλύτερες πιέσεις.
Τα μεταναστευτικά πουλιά δυσκολεύονται να ολοκληρώσουν τις παραδοσιακές διαδρομές, επειδή οι περιοχές που χρειάζονται για τροφή, ξεκούραση και αναπαραγωγή εξαφανίζονται
Οι αιτίες είναι σε μεγάλο βαθμό ανθρωπογενείς: απώλεια και υποβάθμιση οικοτόπων, εντατική γεωργία, κλιματική αλλαγή, χωροκατακτητικά είδη και μη βιώσιμο κυνήγι και παγίδευση. Το κρίσιμο στοιχείο της νέας έκθεσης είναι ότι οι απειλές δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο σε εθνικό επίπεδο. Τα πουλιά δεν αναγνωρίζουν σύνορα· οι μεταναστευτικοί τους διάδρομοι εκτείνονται σε πολλές χώρες και η προστασία τους απαιτεί συντονισμένη δράση σε ολόκληρη τη διαδρομή.
Και υπάρχει μια ενδιαφέρουσα αντίστροφη πλευρά: η έκθεση καταγράφει περιπτώσεις όπου η συντονισμένη προστασία λειτουργεί. Η προστασία σημαντικών περιοχών για τα μεταναστευτικά πουλιά έχει αυξηθεί από 11% το 1980 σε 49% σήμερα, ενώ σε περιπτώσεις όπου χώρες συνεργάστηκαν σε ολόκληρο έναν μεταναστευτικό διάδρομο, πληθυσμοί ειδών άρχισαν να ανακάμπτουν.
Τα πουλιά λειτουργούν ως δείκτης της κατάστασης των οικοσυστημάτων που μοιραζόμαστε μαζί τους. Όταν οι δρόμοι τους κλείνουν, κάτι έχει ήδη αλλάξει στη γη, στο νερό και στο κλίμα που βρίσκονται κάτω από αυτούς.